ನನ್ನಿ

ಹಂಸಾನಂದಿಗಳೇ,
೧.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ನಮಗೆ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತೆ? ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಮೊದಲ ಹೊತ್ತಿಗೆ - ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ. ಅದು ದಂಡಿಯ ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶದ ರೂಪಾಂತರವೇ ಆಗಿದೆ.

೨.

ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶದ ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ, ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಕಂದವಾಗಿದೆ. ಕವಿ ಬಹುಶಃ ಜೈನನಾದದ್ದರಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮ (ನಾಲ್ಮೊಗದ)ನ ವಿಷಯವನ್ನು ಅದು ಎತ್ತುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿದವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ೧ನೇ ಮಾತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣಿತವೂ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೂ "ಸರ್ವಶುಕ್ಲಾ ಸರಸ್ವತಿ" ಪದ್ಯಕ್ಕೂ ನಂಟು ಬೆಸೆಯಲಾಗದು.
ಭರತೇಶ ವೈಭವದಲ್ಲಿಯೂ (ಒಂದು ಜೈನ ಸಾಂಗತ್ಯ) ಈ ಹಂಸದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪದ್ಯಗಳು ಬಂದಿದೆ. "ಇಲ್ಲಿ ಹಂಸ ಎಂದರೆ ಬಿಳಿ ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎನ್ನುವ ಅರ್ಥವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು" ಅಂತ ನನ್ನ ಅಂಬೋಣ. ಏಕೆಂದರೆ ನೋಡಿ, "ಹಂಸ" ಪದವನ್ನು ಜೈನರು ಮತ್ತು ವೈದಿಕರು ಇಬ್ಬರೂ ಬಳಸುತ್ತಾರಂತೆ. ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸ ನೆನಪಿಗೆ ತಂದುಕೊಳ್ಳಿ. ದಂಡಿ ನೋಡಿ, "ಶುಕ್ಲ" ಎಂಬ ಬಿಳುಪನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪದವನ್ನು ಎಕ್ಸಪ್ಲಿಸಿಟ್ಟಾಗಿ ಬಳಸಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಶ್ರೀವಿಜಯ "ಹಂಸೀಭಾವ" ಬಳಸುತ್ತಾನೆ.

ಶ್ರೀವಿಜಯನು ದಂಡಿಯ ಕಾವ್ಯದರ್ಶವನ್ನು ನೋಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ, "ಸರ್ವಶುಕ್ಲಾ ಸರಸ್ವತೀ" ಹಾಗು "ಶ್ರೀವಿಶದವರ್ಣೇ.." ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನೆಲೆಗಟ್ಟನ್ನೇ ವಿವರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಹಂಸಾನಂದಿಗಳೇ,
".. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಮೊದಲ ಹೊತ್ತಿಗೆ - ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ. ಅದು ದಂಡಿಯ ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶದ ರೂಪಾಂತರವೇ ಆಗಿದೆ..."
ಹೀಗಂದರೆ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದ ಮೇಲ್ಮೆಗೆ ಸಯ್ಪು/ನ್ಯಾಯ ಕೊಟ್ಟಂತಾಗುವುದಿಲ್ಲವೇನೋ ಅನ್ಸುತ್ತೆ ಯಾಕಂದ್ರೆ ಕ.ರಾ.ಮಾ ದಲ್ಲಿ 'ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶ'ದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದೇ ಇರುವ ಅನೇಕ ಸರಕು/ಅರಿಮೆಗೆಳಿವೆ.
ಮಾದರಿ: ದ್ವನ್ಯಾಲಂಕಾರ

ಅದರಲ್ಲೂ ಪರಿಚ್ಚೇದ -೧ ರಲ್ಲಿ 'ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶ' ದ ನೆರಳು ಕಡಿಮೆ.. ಪರಿಚ್ಚೇದ-೨, ಪರಿಚ್ಚೇದ-೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶದ ನೆರಳು ಹೆಚ್ಚಾದರೂ ಕ.ರಾ.ಮಾ ಕನ್ನಡದ ಜಾಯಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವಂತೆ ಇದೆ.

ನಾನು ಕ.ರಾ.ಮ ಬಗ್ಗೆ ಓದಿದ ಹೊತ್ತಿಗೆಯ ಬರಹಗಾರರು(ಸೀತಾರಾಮಯ್ಯನವರು) ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. "ಸಿರಿವಿಜಯನ ಸೊಂತಿಕೆ, ಹೆಚ್ಚುಗಾರಿಕೆ ಪರಿಚ್ಚೇದ ೧ ರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ"
--
ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬೇಕು ಕನ್ನಡದೇ ಸೊಬಗು,ಸೊಗಡು