ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
February 7, 2008 - 11:15am — mahesha
ಇದೋ ನೋಡ್ರಿ, ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರ ಇನ್ನೊಂದು ಪದ್ಯ:
ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ತಿಣ್ಣಿಗೊದಗುವ ತೆರದಿ ಫಲ್ಗಳು |
ಪಣ್ಣು ಫಲಗಳನಗಿದು ಜಿಹ್ವೆಗೆ ರಸವನೀವಂತೆ |
ಪುಣ್ಯ ಫಲವೀವಂದದಲಿ ನುಡಿ|
ವೆಣ್ಣಿ ನಾನ್ಮಾಂಡದೊಳು ಲಕ್ಷ್ಮಣ |
ನಣ್ಣ ನೊದಗುವ ಭಕ್ತರವಸರಕಮರಗಣ ಸಹಿತ ||
ಯಾರಾದ್ರೂ ಅರ್ಥ ಬಿಡಿಸ್ರೀ..
ಮಾಧವ ಅವರು ಹಾಕಿದ್ದು..
ನನ್ನ ಮೊಗಸು!
ಬಿಡಿಸಿಕೆ :
ಕಣ್ಣಿಗೆ ಎವೆಯ ಅಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ
ತಿಣ್ಣಿಗೆ ಒದಗುವ ತೆರದಿ ಪಲ್ಗಳು( ಫಲ್ಗಳು ಅಲ್ಲ ಅನ್ನಿಸ್ತದೆ, ಪಲ್ಗಳು = ಹಲ್ಲುಗಳು )
ಪಣ್ಣು ಫಲಗಳನು ಅಗಿದು ಜಿಹ್ವೆಗೆ ರಸವನು ಈವಂತೆ ( ಇಲ್ಲಿ ಪಣ್ಣು ಫಲ ಅಂತ ಒಂದೇ ಅರ್ಥ ಇದೆ. ಮೋಸ್ಟ್ಲಿ ಅದು ಪಣ್ಣು ಪಾಲ್ಗಳನು ಅಂತ ಇರಬೋದು )
ಪುಣ್ಯ ಫಲವ ಈವ ಅಂದದಲಿ ನುಡಿ-
ಹೆಣ್ಣಿನ ಆಣ್ಮಾಂಡದೊಳು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ
ಅಣ್ಣನು ಒದಗುವ ಭಕ್ತರ ಅವಸರಕೆ ಅಮರಗಣ ಸಹಿತ
ಹುರುಳು:
ಕಣ್ಣಿನ ಎವೆಯ( Ka. ime, eme, eve eyelash, eyelid ) ಹಾಗೆ ಕೈ ಮತ್ತು ಮೈ
ತಿಣ್ಣಿ/ತಿನ್ನಿಗೆ ( tiṉṉi, tinni glutton, one who eats indiscriminately in all places )
ತಿನ್ನಿಗೆ ತಕ್ಕ ಹಲ್ಲುಗಳು ಹಣ್ಣು ಹಾಲುಗಳ ಸವಿಯನ್ನು ನಾಲಗೆಗೆ ಕೊಡವ ಹಾಗೆ
ಪುಣ್ಯದ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುವಂತಹ
ಶಾರದೆಯ ಗಂಡನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆಂಡ ಅಂದ್ರೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ
ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಅಣ್ಣ ಶ್ರೀರಾಮಚಂದ್ರನಿಗೆ ಸೇರುವ ಒಕ್ಕಲರ/ಬಕುತ ಹುರುಪಿಗೆ/ಭಕ್ತಿಗೆ/ಅವಸರಕ್ಕೆ
ಅಮರಗಣ/ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪು/ಕಡವಳರ ತಿಣಿ ಜೊತೆಗೆ
- Login or register to post comments
- 298 hits
- ಈ ಪುಟವನ್ನು ಇ-ಮೇಯ್ಲ್ ಮಾಡಿ
ಮೇಲಿನ ಪುಟವನ್ನು ಹೋಲುವ ಪುಟಗಳು - 'ಸಂಪದ' ಆರ್ಕೈವಿನಿಂದ
RSS:
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಯಾರಪ್ಪ ಈ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರು....ಇವರ ನೆಗೞ್ಚಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಯರಾದರು ತಿಳಿಸ್ಕೊಡಿ.
---
ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬೇಕು ಕನ್ನಡದೇ ಸೊಬಗು,ಸೊಗಡು
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಮಹೇಶರೆ,
"ಪಣ್ಣು ಫ್ಹಲಗಳನೆ" ಅಂತ ಒಂದೆ ಅರ್ಥ ಬರುವ ಹಾಗಿದೆ - ಪಣ್ಣು ಪಾಲ್ಗಳನೆ ಇರಬಹುದು ಎಂದಿರಿ.
ಅದಾಗದು - ಛಂದಸ್ಸು ಕೆಡುವುದಲ್ಲವೆ?
ಪಣ್ಣು ಫಲ ಎನ್ನುವ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಬಹಳ ಕೇಳಿರುವುದೇ; ಹಣ್ಣು-ಹಂಪಲು ಅನ್ನುವಾಗ ಹಂಪಲು = ಹಣ್ಣು+ಫಲ ದಿಂದಲೇ ಬಂದಿದೆ.
ಹಾಗಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಹಂಪಲು ಎನ್ನುವುದು ತ್ರಿರುಕ್ತಿ
-ಹಂಸಾನಂದಿ
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಅರ್ಥ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿ ಹೇಳಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನೇ ಮರೆತೆ!
-ಹಂಸಾನಂದಿ
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಹಿರಿನನ್ನಿ( ಚನ್ನಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದಕ್ಕೆ..
)
ಹಂಪಲು ಇದು ಹಣ್ + ಫಲ ಅಲ್ಲ..
ಹಂಪಲು ಇದು ದ್ರಾವಿಡ ಒರೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ. ( ಪಂಪ => ಹಂಪ ; ದೊಡ್ಡದು )
pampal expanse, spaciousness, luxuriance,
ಹಣ್ಣು ಚಿಕ್ಕದು, ಹಂಪಲು ದೊಡ್ಡದು( ಮೋಸ್ಟ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲಂಗಡಿ
)
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಇದು ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ - ಹೀಗೂ ಇರಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಕವಿ ಪಂಪನ ಹೆಸರು ಮಾತ್ರ ಹಿಂಗೆ ಬಂದದ್ದಲ್ಲ .
-ಹಂಸಾನಂದಿ
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಪಂಪನ ಹೆಸರು ಹೇಗೆ ಬಂದಿದೆ? ಕುತುಕ!
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಪಂಪ ಕವಿಯ ಹೆಸರು ಪದ್ಮಪಯ್ಯ
ಪದ್ಮಪಯ್ಯ -> ಪಂಪಯ್ಯ -> ಪಂಪ
-ಹಂಸಾನಂದಿ
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ನನ್ನಿ!
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಮಾಧವ,
ಪದ್ಯ ಹಾಕಿದ್ದಕ್ಕೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು ನಿಮಗೆ.
ಮಹೇಶ,
ಚಂದಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿದ್ದೀರಿ. ಒಂದೆರಡು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಇದೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕೆಳಗೆ ನೋಡಿ.
ಅರ್ಥ :
ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ => ಕಣ್ಣಿಗೆ ರೆಪ್ಪೆಯಿದ್ದಂತೆ
ಕೈ ಮೈ ತಿಣ್ಣಿಗೊದಗುವ ತೆರದಿ => ಕೈ ಮೈಯ ತುರಿಕೆ (ತಿಣ್ಣಿ, ತಿನಿಸು, ತುರಿಕೆ)ಗೆ ಒದಗುವಂತೆ
ಪಲ್ಗಳು ಪಣ್ಣು ಫಲಗಳನಗಿದು ಜಿಹ್ವೆಗೆ ರಸವನೀವಂತೆ => ಹಲ್ಲುಗಳು ಹಣ್ಣು-ಕಾಯಿಗಳನ್ನು** ಅಗಿದು ನಾಲಿಗೆಗೆ ರಸ ಕೊಡುವಂತೆ
ಪುಣ್ಯಫಲವೀವಂದದಲಿ => ಮಾಡಿದ ಪುಣ್ಯ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುವಂತೆ
ನುಡಿವೆಣ್ಣಿನಾಣ್ಮಾಂಡದೊಳು => ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದೊಳಗೆ
ಲಕ್ಷ್ಮಣನಣ್ಣನೊದಗುವ ಭಕ್ತರವಸರಕಮರಗಣ ಸಹಿತ => ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಅಣ್ಣ, ಅಂದರೆ ಶ್ರೀರಾಮ, ಭಕ್ತರ ಅವಸರಕ್ಕೆ/ಅವಶ್ಯಕತೆಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪನ್ನ ಕರಕೊಂಡು ಒದಗ್ತಾನಂತೆ
(ಪ್ರಭಂಜನಾಚಾರ್ಯರ ಹರಿಕಥಾಮೃತಸಾರದ ಅರ್ಥ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಓದಿದ್ದು, ಟೈಪಿಸಿದ್ದೇನೆ)
**ಜಿ ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯನವರ ನಿಘಂಟಿನಿಂದ,
೨. ಪಣ್ಣು2 (ದೇ) (ನಾ) ಮಾಗಿದ ಫಲ, ಹಣ್ಣು
೪. ಹಣ್ಣು (<ದೇ. ಪಣ್ಣು) (ನಾ) ೧ ಪಕ್ವವಾದ ಫಲ, ಮಾಗಿದ ಫಲ ೨ ಸಫಲತೆ, ಗೆಲುವು ೩ ಮುಪ್ಪು, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ
ಫಲ ಎಂದರೆ ಇನ್ನೂ ಮಾಗದೆ ಇದ್ದದ್ದು ಅನ್ನೋ ಅರ್ಥ ಇದೆ ಅಂತ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಉ: ಕಣ್ಣಿಗೆವೆಯಂದದಲಿ ಕೈ ಮೈ |
ಪಣ್ಣು ಒಂದು ಚನ್ನಾದ ಒರೆ.
ಪಣ್ = to produce
ಪಣ್ಣು/ಪಂಡು = product.
Ka. paṇṇu to make ready, prepare, equip, decorate; paṇṇika, paṇṇige, paṇṇuge arranging, making ready, equipping.
Ka. paṇ to be produced (ripe fruit); n. (also paṇṇu) ripe fruit, ripeness.